HOME DE VERENIGING NIEUWS PROGRAMMA TAAL CURSUSSEN CONTACT

Maak uw keuze:

  • 14 nov De ijzerwinning in Zweden en
  • 14 dec Luciaviering
  • 09 jan De Eridanos
  • 13 feb Oost Groenland
  • 13 maart Scandinavische Componisten
  • 10 april Overwinteren op een ijsschot
  • 10 april Overwinteren op een ijsschots

    Spreker: Mevrouw Frieda van Essen

    Op 5 juli 1882 vertrekt een klein Noors stoomschip met tien Noorse manschappen uit de haven van Amsterdam richting Noordelijke IJszee. Aan boord is de Nederlandse negen koppige poolexpeditie van het KNMI/Buys Ballot, en half Amsterdam staat op de kade om de mannen uit te zwaaien.

    De Noren zullen de Nederlanders afzetten in Siberië voor een overwintering. Schip en manschappen gaan zelf weer terug naar Noorwegen …  is de bedoeling. Maar het loopt anders. Op de heenweg achter Nova Zembla – in de Karazee - raakt het schip vast in het ijs, wordt gekraakt en vergaat. De Noren staan in zomerse ‘hemdsmouwen’ op het ijs. En een deel van de Nederlandse voedselvoorraden zinkt naar de bodem van de zee. 

    Een passerend Deens schip is een zelfde lot beschoren. Ook zij moeten noodgedwongen overwinteren midden op de Karazee. In de donkere poolnacht bouwen de Nederlanders, Noren en Denen gezamenlijk een huis op een ijsschots. Een ijsschots die de zomer erna letterlijk onder hun voeten vandaan smelt. 

    Het enige wat hen daarna rest, is lopen en roeien. Lopen over wankele half gezonken ijsschotsen; en roeien om van de ene gammele schots naar de andere te komen. Weken achtereen richting Russische kust.

    Desondanks – in weerwil van alle stress rond winterstormen en gevaarlijk kruiend ijs - gaan de Nederlandse expeditieleden gewoon aan het werk. Ze zijn gekomen om weersgegevens te verzamelen; niks houdt hen daar van af. Bij gebrek aan vaste grond onder hun voeten plaatsen ze hun instrumenten her en der op het pakijs. Elk uur van de dag, zeven dagen in de week, maand in maand uit loopt iemand een rondje langs de instrumenten van het KNMI/Buys Ballot en noteert met koude vingers de afgelezen waarden. 

    Een bizar avontuur, waarbij samenwerking en onderling vertrouwen alles bepalend bleek.

    Frieda van Essen is Scandinavist en werkt als publicist.  

     



    << terug


    Copyright 2018 Scandinavische Vereniging Fryslân